عَبَسَ وَتَوَلَّىٰٓ ١
(Peyğəmbər) qaşqabağını töküb üzünü çevirdi.
O qaşqabağını sallayıb üzünü yana çevirdi –
عَبَسَ وَتَوَلَّىٰٓ ١
(Peyğəmbər) qaşqabağını töküb üzünü çevirdi.
O qaşqabağını sallayıb üzünü yana çevirdi –
أَن جَآءَهُ ٱلْأَعْمَىٰ ٢
Yanına korun (Abdullah ibn Ümmi-Məktumun) gəlməsindən dolayı.
yanına bir korun gəlməsinə görə.
وَمَا يُدْرِيكَ لَعَلَّهُۥ يَزَّكَّىٰٓ ٣
Nə bilirsən, bəlkə də, o (səndən islama dair soruşub öyrənəcəkləri ilə) təmizlənəcəkdir!
Nə bilirdin ki, bəlkə o günahlardan təmizlənəcəkdi
أَوْ يَذَّكَّرُ فَتَنفَعَهُ ٱلذِّكْرَىٰٓ ٤
Yaxud öyüd dinləyəcək və bu öyüd ona fayda verəcəkdir!
və yaxud nəsihət dinləyib faydalanacaqdı.
أَمَّا مَنِ ٱسْتَغْنَىٰ ٥
(Var dövlətinə güvənib sənin öyüd-nəsihətinə qulaq asmağa) ehtiyac hiss etməyənə (dövlətliyə) gəldikdə,
Nəsihətə ehtiyacı olmayana gəlincə isə –
فَأَنتَ لَهُۥ تَصَدَّىٰ ٦
Sən üzünü ona tərəf çevirirsən (onun sözünə qulaq asırsan).
sən ona diqqət yetirirsən.
وَمَا عَلَيْكَ أَلَّا يَزَّكَّىٰ ٧
Onun (küfrdən) təmizlənməsindən sənə nə?!
Onun təmizlənməməyinin sənə bir dəxli yoxdur.
وَأَمَّا مَن جَآءَكَ يَسْعَىٰ ٨
Yüyürə-yüyürə sənin yanına gələn
Səy göstərib sənin yanına gələn,
وَهُوَ يَخْشَىٰ ٩
Və (Allahdan) qorxan kimsəyə gəldikdə isə,
Allahdan qorxan kimsəyə gəlincə,
فَأَنتَ عَنْهُ تَلَهَّىٰ ١٠
Sən ondan üz çevirirsən!
ona məhəl qoymursan!
كَلَّآ إِنَّهَا تَذْكِرَةٌ ١١
Xeyr! (Belə yaramaz, bir daha belə etmə). Həqiqətən, bu (ayələr) bir öyüd-nəsihətdir.
Xeyr! Şübhəsiz ki, bu, bir nəsihətdir.
فَمَن شَآءَ ذَكَرَهُۥ ١٢
Kim istəsə, ondan öyüd alar.
Kim istəsə, qoy onu xatırlayıb ibrət alsın.
فِى صُحُفٍ مُّكَرَّمَةٍ ١٣
(Bu Qur’an Allah dərgahında) çox möhtərəm (mö’təbər) səhifələrdə -
Bu Quran kəramətli səhifələrdədir,
مَّرْفُوعَةٍ مُّطَهَّرَةٍۭ ١٤
(Qədir-qiyməti) yüksək (şanı uca), tərtəmiz səhifələrdədir (Şeytan onlara toxuna bilməz).
yüksək və pak səhifələrdədir.
بِأَيْدِى سَفَرَةٍ ١٥
(O, Allahla peyğəmbərlər arasında olan) elçi mələklərin əlləri ilə (lövhi-məhfuzdan köçürülür, yaxud o, elçi mələklərə e’tibar edilmişdir).
Bu səhifələr elçilərin əllərində –
كِرَامٍۭ بَرَرَةٍ ١٦
(O mələklər ki, Allahın yanında) çox möhtərəm, (Allaha) çox müt’idirlər.
möhtərəm və müti olanların əllərindədir.
قُتِلَ ٱلْإِنسَٰنُ مَآ أَكْفَرَهُۥ ١٧
Ölsün (kafir) insan! O nə nankordur!
Qoy ölsün kafir insan! O necə də nankordur!
مِنْ أَىِّ شَىْءٍ خَلَقَهُۥ ١٨
(Bu təkəbbür onda hardandır? Allah) onu hansı şeydən yaratdı?
Qoy baxıb görsün Allah onu nədən yaradıb?
مِن نُّطْفَةٍ خَلَقَهُۥ فَقَدَّرَهُۥ ١٩
(Allah onu bir qətrə dəyərsiz) nütfədən yaratdı, ona biçim verdi.
Allah onu nütfədən yaratdı və müəyyən şəkildə formalaşdırdı.
ثُمَّ ٱلسَّبِيلَ يَسَّرَهُۥ ٢٠
Sonra onun üçün (ana bətnindən çıxış) yolunu asanlaşdırdı.
Sonra da onun yolunu asanlaşdırdı.
ثُمَّ أَمَاتَهُۥ فَأَقْبَرَهُۥ ٢١
Sonra onu öldürüb qəbrə qoydu.
Sonra onu öldürüb qəbirə yerləşdirdi.
ثُمَّ إِذَا شَآءَ أَنشَرَهُۥ ٢٢
Sonra da istədiyi vaxt onu dirildəcəkdir.
İstədiyi bir zaman onu dirildəcəkdir.
كَلَّا لَمَّا يَقْضِ مَآ أَمَرَهُۥ ٢٣
Xeyr, (insan Allahın) ona buyurduğunu hələ yerinə yetirməmişdir.
Xeyr! O, hələ də Allahın ona buyurduğunu yerinə yetirməmişdir.
فَلْيَنظُرِ ٱلْإِنسَٰنُ إِلَىٰ طَعَامِهِۦٓ ٢٤
İnsan hələ bir yeməyinə baxsın! (Görsün ki, ona necə ruzi verdik).
Qoy insan yediyinə diqqət yetirsin bir az!
أَنَّا صَبَبْنَا ٱلْمَآءَ صَبًّا ٢٥
Həqiqətən, Biz yağışı bol yağdırdıq.
Həqiqətən, yağışı bol-bol Biz yağdırırıq.
ثُمَّ شَقَقْنَا ٱلْأَرْضَ شَقًّا ٢٦
Sonra yeri gözəl yaratdıq (yaxşı yardıq),
Sonra da yeri çat-çat yarıb
فَأَنۢبَتْنَا فِيهَا حَبًّا ٢٧
Belə ki, orada dən (dənli bitkilər) göyərtdik;
orada taxıl yetişdiririk.
وَعِنَبًا وَقَضْبًا ٢٨
Üzüm və yonca;
Habelə üzüm və yonca,
وَزَيْتُونًا وَنَخْلًا ٢٩
Zeytun və xurma (bağları);
zeytun və xurma ağacları,
وَحَدَآئِقَ غُلْبًا ٣٠
(Ağacları bir-birinə) sarmaşan bağçalar;
sıx-sıx bağlar,
وَفَٰكِهَةً وَأَبًّا ٣١
(Növbənöv) meyvələr və ot (ələf) yetişdirdik.
meyvələr və otlar da bitiririk.
مَّتَٰعًا لَّكُمْ وَلِأَنْعَٰمِكُمْ ٣٢
(Bütün bunlar) sizin və heyvanlarınızın istifadəsi üçündür!
Bu nemətlər sizin istifadəniz və mal-qaranızın faydalanması üçündür.
فَإِذَا جَآءَتِ ٱلصَّآخَّةُ ٣٣
Nəhayət, qulaqları kar edən (o dəhşətli səs) gələndə (İsrafil surunu çalanda);
Qulaqbatırıcı bir səs gələndə –
يَوْمَ يَفِرُّ ٱلْمَرْءُ مِنْ أَخِيهِ ٣٤
O gün insan qaçacaq öz qardaşından;
o gün insan qaçacaq öz qardaşından,
وَأُمِّهِۦ وَأَبِيهِ ٣٥
Anasından, atasından;
anasından, atasından,
وَصَٰحِبَتِهِۦ وَبَنِيهِ ٣٦
Zövcəsindən və oğullarından!
arvadından və övladlarından!
لِكُلِّ ٱمْرِئٍ مِّنْهُمْ يَوْمَئِذٍ شَأْنٌ يُغْنِيهِ ٣٧
O gün onlardan hər birinin istənilən qədər işi olacaqdır! (Hər kəs öz hayında olacaq, heç kəs heç kəsin halından xəbər tutmayacaqdır).
O gün onlardan hər birinin yetərincə işi olacaqdır.
وُجُوهٌ يَوْمَئِذٍ مُّسْفِرَةٌ ٣٨
O gün bir çox üzlər parlayacaq,
O gün neçə-neçə üzlər parlayacaq,
ضَاحِكَةٌ مُّسْتَبْشِرَةٌ ٣٩
Güləcək, sevinəcəkdir.
güləcək və fərəhlənəcəkdir.
وَوُجُوهٌ يَوْمَئِذٍ عَلَيْهَا غَبَرَةٌ ٤٠
O gün bir çox üzlərə isə toz-torpaq qonacaq,
O gün neçə-neçə üzlərə toz-torpaq hopacaq,
تَرْهَقُهَا قَتَرَةٌ ٤١
Onları zülmət (yaxud his) bürüyəcəkdir.
onları zülmət bürüyəcəkdir.
أُو۟لَٰٓئِكَ هُمُ ٱلْكَفَرَةُ ٱلْفَجَرَةُ ٤٢
Onlar (pis əməllərə uyan) kafirlər, pozğunlardır!
Məhz onlar kafirlər, günahkarlardır!